Motor Yağının Bozulma Sebepleri
28 Ağustos 2010 Yazan Otobil (Bu yazı 427 defa okundu.)Yağın bozulmasına sebep olan durumlar iki grupta toplanabilir:
I-Yağ kirlenirse
a) Yağ, hava içindeki pislikler tesiriyle kirlenir. Şöyleki;
1-Yağ kartere konmadan evvel kirli kaplarda muhafaza edilirse,
2-Hava filtresi tam manasiyle temizleme vazifesi yapmazsa,
3-Karter havalandırma süzgeçleri normal çalışmazsa, karışacak toz zerreleri yağı kirletir.
b) Silindirdeki yanma neticesi hasıl olan ürünler tesiriyle kirlenir. Şöyleki;
1- Fazla aşınmamış motorlarda silindirde yakıtın yanması neticecinde meydana gelen su buharının yoğunlaşmasıyla hasıl olan su zerrecikleri,
2- Yanma esnasında ortaya çıkan kurum parçacıkları,
3- Asit karakteri gösteren bazı yanma ürünleri, yağa karışarak yağın kirlenmesine sebep olur.
c) Tamamen yanmayan yakıt da parçalar üstündeki yağ filmini yıkayarak karter yağına karışır.
d) Madenî tozlar : Ne kadar itina edilirse edilsin, küçük maden parçacıkları koparak veya oynayan parçalar üzerinden silinerek yağa karışır ve yağın kirlenmesine sebep olurlar. Bu metal parçacıkları aynı zamanda yağın oksidasyonu hadisesine katalizör olarak iştirak etmek suretiyle yağın bünyesinin bozulmasını kolaylaştırırlar.
II-Yağ bozulursa
Sıcak motor parçaları üzerinde buğu gibi ince bir tabaka yapmak suretiyle dağılmış olan yağ, bilhassa büyük hacimde havaya maruz kalırsa kendi bünyesinde bazı değişiklikler olur. Daha ziyade karbon-hidrojen moleküllerinin karışımından meydana gelmiş motor yağlarının nazari olarak tam manasiyle okside olması neticesinde, su ve karbondioksit haline geleceği düşünülebilir. Halbuki yağ, motorda çalışırken bu maddelerden pek azı teşekkül eder. Buna mukabil motor içinde bulunması arzu edilmeyen asitler, karbon tortulan sert asfaltik maddeler, karbonik tabiatta muhtelif kurum maddeleri teşekkül eder. Bu bünyeyi bozulma normal hararetlerde gayet yavaş olduğu halde, hararetin
artmasıyla hızlanır. Kullanılmış bir yağın çalışma saati arttıkça, özelliklerindeki değişme tipik olarak
şu şekilde gösterilebilir:
| Çalışma Müddeti (saat) |
Vizkozite (100 0F de SSU) |
Çökelme sayısı (Katılar) |
Nötralizasyon sayısı (Oksitlenmiş yağ) |
| 0 | 800 | 0.0 | 0.05 |
| 2100 | 860 | 0.1 | 0.40 |
| 4900 | 900 | 0.2 | 0.40 |
| 8400 | 910 | 0.3 | 0.60 |
| 10500 | 920 | 0.2 | 0.70 |
| 14000 | 1000 | 0.3 | 1.00 |
Normal bir motorun yağ sarfiyatı çizelgesi
| Hız (km/saat) | 1/2 litre ile katedilen km. |
| 50 | 1280 |
| 65 | 1160 |
| 80 | 960 |
| 100 | 480 |
| 115 | 240 |
Ancak, yukarıda belirtilen yağ sarfiyat miktarı ince yağ kullanılması ile artacaktır.
Yağ sarfiyatını arttıran diğer sebepler
1-Boğaz keçelerinden yağ kaçağı
2-Karter ve transmisyon contalarından yağ kaçağı
3-Soğutma sisteminin yetersizliği (aşırı ısı)
4-Kompresyon düşüklüğü
5-Soğutma sistemine yağ kaçağı
6-Supap kılavuzlarının aşınması
7-Supap yağ lastiklerinin olmayışı
8-İstenilen viskozitede yağ kullanılmaması
Yağın mümkün olduğu kadar, çok temiz bir durumda muhafaza edilmesi gereklidir. Bunun için su, bulaşmış yakıt, eriyebilen ve erimeyen oksidasyon ürünleri, karbonlu maddeler, metaller ve kirlerden temizlenmesi gereklidir.
Kullanılmış yağın arıtma metotları; gerek yağın tamamının alınıp ayrı bir yerde, bir seferde temizlenmesi, gerekse kullanma esnasında devamlı olarak temizlenmesinden veya her iki metodun müşterek olarak kullanılmasından ibarettir. Yağın alınıp ayrı bir yerde temizlenmesi metodu aynı miktarda yağın bekletilmesini icap ettirir.
Kullanılmakta olan yağın arıtma metotları şu şekilde sınıflandırılabilir:
1-Dinlendirme ile arıtma
a) Normal dinlendirme
b) Santrifüj ile
2-Filtrasyon
a) Torba veya levha selüloz filtre
b) Diğer mekanik tipler
c) Absorbsiyon filtreleri
3-Islah etme
a) Kil tipi ıslah ediciler
b) Kimyasal islah
Bu metotlar içinde en önemli ve verimli olanı, kimyasal ıslah metodudur.
Benzer konular:
